PRZYRODA PARKU
W Parku Krajobrazowym „Mierzeja Wiślana” i jego otulinie stwierdzono występowanie:
■ blisko 780 taksonów roślin naczyniowych (m. in. 100 gat. z Czerwonej Listy roślin naczyniowych Pomorza Gdańskiego, w tym 1 krytycznie zagrożony i 4 wymierające oraz 49 gatunków chronionych, w tym 1 ważny dla Wspólnoty Europejskiej), co stanowi niemal 26,5% flory krajowej
■ ponad 60 gat. mszaków
■ ponad 200 gat. porostów
■ 232 gat. ptaków (220 objętych ochroną)
■ 40 gatunków ssaków (19 podlega ochronie)
■ 7 gat. płazów
■ 5 gat. gadów
■ liczba gatunków grzybów, glonów i bezkręgowców nie jest jeszcze dokładnie znana.
Charakterystyczną cechą środowiska przyrodniczego Parku jest strefowy układ siedlisk i zbiorowisk roślinnych, ściśle związany z geologicznymi właściwościami Mierzei Wiślanej. Są to (patrząc od strony wybrzeża morskiego):
■ kidzina
■ pas piaszczystej plaży
■ przedwydmie
■ wydma biała
■ wydma szara (siedlisko priorytetowe w sieci Natuira 2000)
■ pas zalesień (w tym płaty bażynowego boru sosnowego, brzeziny bagiennej, a nawet olsów)
■ wilgotne zagłębienia międzywydmowe (zajęte przeważnie przez torfowiska przejściowe lub wysokie zdegradowane)
■ szuwary nad Zalewem Wiślanym
■ Zalew Wiślany (siedlisko priorytetowe)
Głównym elementem przyrody Parku są lasy, które stanowią około 80% jego powierzchni i są efektem działalności człowieka. Podstawowym gatunkiem lasotwórczym jest sosna zwyczajna (w tym 90% drzewostanów o przeciętnym wieku 75 lat). Z badań palinologicznych wiadomo, że już ok. 5000 lat temu obszar ten porastały lasy liściaste (grądy) i mieszane z przewagą dębu, a na zachód od Sztutowa liczniej występowały lasy iglaste. Taki skład lasów utrzymał się na ogół do końca XVII w. W XVIII w. Mierzeję odlesiono, co uruchomiło piaski wydmowe i spowodowało konieczność wprowadzenia drzewostanów ochronnych. Aktualnie następuje przebudowa niezgodnych z siedliskiem drzewostanów sosnowych w kierunku lasów mieszanych.
Mierzeja Wiślana jest ważnym punktem na trasie europejskich wędrówek ptaków oraz unikalną ostoją lęgową wielu ptaków wodno-błotnych (szuwary nadzalewowe, ujście Wisły). Jest to też jedno z niewielu miejsc na polskim wybrzeżu, gdzie można obserwować akumulację piasku morskiego.
REZERWATY PRZYRODY
■ Jedyny rezerwat leśny Parku, „Buki Mierzei Wiślanej”, chroni ok. 150-letni drzewostan buka w jego naturalnym środowisku.
■ Rezerwat ornitologiczny „Kąty Rybackie” chroni największą w Polsce i jedną z największych w Europie kolonię lęgową kormorana czarnego.
■ Rezerwat ornitologiczny „Mewia Łacha” chroni krajobraz stożka ujściowego Przekopu Wisły, który jest ostoją ptaków o randze międzynarodowej (obszar Natura 2000) oraz miejscem występowania szeregu interesujących gatunków roślin.
